Bài tập 1. Nhận diện những nét tính cách đặc trưng của bản thân
Câu 1. Nêu những nét tính cách nổi trội của bản thân em và các biểu hiện của những nét tính cách đó.
Gợi ý:
TÍNH CÁCH | |
HƯỚNG NỘI | HƯỚNG NGOẠI |
Thích ở một mình | Thích giao tiếp rộng |
Thích hoạt động cá nhân | Thích hoạt động nhóm |
… | … |
Trả lời:
Tính cách | Các biểu hiện |
Hướng nội | Thích ở một mình, thích hoạt động cá nhân, thích đọc sách một mình, thường suy nghĩ nhiều về những vấn đề riêng tư. |
Hướng ngoại | giao tiếp rộng, thích tham gia các hoạt động nhóm, thường tìm kiếm cơ hội để kết bạn và gặp gỡ bạn bè. |
Biểu hiện của tính cách thân thiện:
Ưu điểm / hạn chế:
Trả lời:
Biểu hiện của tính cách thân thiện:
Luôn mỉm cười và chào hỏi mọi người một cách nhiệt tình.
Dễ nói chuyện và lắng nghe người khác.
Sẵn sàng giúp đỡ và hỗ trợ bạn bè khi cần.
Thường xuyên tổ chức các sự kiện hoặc gặp gỡ bạn bè để tạo cơ hội giao lưu và kết nối.
Ưu điểm của tính cách thân thiện:
Dễ kết bạn và xây dựng mối quan hệ xã hội mạnh mẽ.
Tạo ra môi trường thân thiện và vui vẻ cho người khác.
Có khả năng hòa nhập và làm việc trong nhóm tốt.
Hạn chế của tính cách thân thiện:
Có thể dễ bị làm phiền hoặc lợi dụng trong một số tình huống.
Đôi khi có thể quên chăm sóc bản thân do luôn quan tâm đến người khác.
Câu 3: Nêu những tính cách nổi bật và một số biểu hiện tương ứng với những nét tính cách đó của người thân trong gia đình em.
Người thân của em | Tính cách nổi bật | Biểu hiện |
Bố / mẹ | ||
Anh / chị / em |
Trả lời:
Người thân của em | Tính cách nổi bật | Biểu hiện |
Bố / mẹ | Tận tâm, chu đáo, yêu thương gia đình. | Luôn quan tâm đến sức khỏe và niềm vui, hạnh phúc của con cái, thường xuyên tổ chức những buổi tụ họp gia đình, hỗ trợ trong việc học tập và phát triển cá nhân của các con. |
Anh / chị / em | Tích cực, năng động, thích tham gia các hoạt động ngoài trời. | Thường xuyên tổ chức các hoạt động vui chơi, thể thao hoặc du lịch gia đình để tạo dịp để gia đình kết nối và cùng trải nghiệm. |
Câu 4. Hãy chỉ ra những điểm mạnh trong tính cách của bản thân và tìm cách phát huy các điểm mạnh đó.
Gợi ý:
Tính cách: Hướng nội
Điểm mạnh: Kiên trì, cẩn thận, chu đáo trong công việc
Cách phát huy: Tham gia các công việc như tìm hiểu một vấn đề khoa học, sáng tác các tác phẩm cần sự tỉ mỉ, chi tiết, …
Trả lời:
Tính cách | Điểm mạnh | Cách phát huy |
Hướng ngoại | Thích giao tiếp, thân thiện, dễ kết bạn | Sử dụng khả năng giao tiếp và tính thân thiện để xây dựng mối quan hệ xã hội mạnh mẽ hơn. Tham gia vào các hoạt động nhóm, làm việc trong đội nhóm để tăng cường kỹ năng làm việc đồng đội và phát triển mối quan hệ. |
Bài tập 2. Nhận biết sự thay đổi cảm xúc của bản thân
Câu 1. Chỉ ra sự thay đổi cảm xúc của nhân vật trong các tình huống sau:
Tình huống 1. Sau khi nỗ lực học tập, Lâm được nhà trường tuyên dương vì thành tích học tập tốt trong học kì vừa qua. Lâm rất vui sướng, tự hào.
Tình huống 2. Linh được phân công nhiệm vụ thuyết trình cho bài tập nhóm. Trước đây, Linh chưa từng đại diện nhóm để thuyết trình nên không biết mình có làm tốt được không. Linh rất lo lắng.
Gợi ý phân tích tình huống:
Tình huống / Sự kiện: Được nhà trường khen thưởng
Nhận biết ý nghĩa của tình huống: Được thừa nhận, cảm thấy bản thân có giá trị
Biểu hiện cảm xúc: Cảm giác vui sướng, tự hào
Trả lời:
Tình huống 1:
Tình huống / Sự kiện: Được nhà trường khen thưởng
Nhận biết ý nghĩa của tình huống: Được thừa nhận, cảm thấy bản thân có giá trị
Biểu hiện cảm xúc: Lâm rất vui sướng, tự hào.
Tình huống 2:
Tình huống / Sự kiện: Được phân công thuyết trình nhóm
Nhận biết ý nghĩa của tình huống: Đối diện với một thách thức mới, lo lắng về khả năng thực hiện nhiệm vụ
Biểu hiện cảm xúc: Linh rất lo lắng.
Câu 2. Chia sẻ về các tình huống làm thay đổi cảm xúc của bản thân (trong học tập, trong mối quan hệ bạn bè, trong gia đình,....) theo các gợi ý trên.
+ Khi em nhận được tin vui:
+ Khi em có nỗi buồn:
+ Khi em đồng cảm với những hoàn cảnh khó khăn:
Trả lời:
Khi em nhận được tin vui:
Tình huống: Em nhận được kết quả thi học kỳ và biết mình đạt điểm cao.
Nhận biết ý nghĩa của tình huống: Cảm thấy hạnh phúc và tự hào về sự cố gắng của mình trong việc học tập.
Biểu hiện cảm xúc: Cảm giác phấn khích, vui vẻ, tự tin.
Khi em có nỗi buồn:
Tình huống: Bạn thân của em chuyển đi và em phải nói lời chia tay.
Nhận biết ý nghĩa của tình huống Cảm thấy mất đi một người bạn quan trọng trong cuộc sống.
Biểu hiện cảm xúc:** Buồn bã, cô đơn.
Khi em đồng cảm với những hoàn cảnh khó khăn:
Tình huống: Em biết đến một trường hợp từ thiện về trẻ em mắc bệnh nặng và đang gây quỹ để giúp họ.
Nhận biết ý nghĩa của tình huống: Hiểu rằng có những người khác đang phải đối mặt với khó khăn và cần sự giúp đỡ.
Biểu hiện cảm xúc: Đồng cảm, muốn hỗ trợ và tham gia vào hoạt động từ thiện.
Bài tập 3. Nhận diện cảm xúc và phản ứng
Mỗi cảm xúc có thể dẫn đến các phản ứng nhất định. Em hãy liệt kê các phản ứng tương ứng với cảm xúc mà em quan sát thấy trong cuộc sống.
Cảm xúc | Phản ứng thông thường | Hệ quả |
Tức giận | ||
Sợ hãi | ||
Xấu hổ |
Theo em, khi có một cảm xúc tiêu cực, việc kiềm chế phản ứng tiêu cực đó sẽ có tác dụng gì?
Trả lời:
Cảm xúc | Phản ứng thông thường | Hệ quả |
Tức giận | Có thể là cảm giác căng thẳng, nóng mắt, nói lời tục tĩu, hoặc thậm chí là hành động bạo lực hoặc quấy rối. | Có thể xảy ra xung đột, hủy hoại mối quan hệ, và tạo ra môi trường căng thẳng. |
Sợ hãi | Tự bảo vệ bằng cách trốn chạy, hoặc tỏ ra thận trọng và đề phòng. | Cảm giác lo lắng và căng thẳng, có thể làm giảm khả năng ra quyết định và thậm chí ảnh hưởng đến sức khỏe. |
Xấu hổ | Che giấu sự xấu hổ bằng cách phản ứng gay gắt, thái quá một vấn đề gì đó | Cảm giác hoài nghi về bản thân và mất tự tin. |
Khi có một cảm xúc tiêu cực, việc kiềm chế phản ứng tiêu cực có thể có tác dụng tích cực. Nó có thể giúp ngăn chặn các hệ quả tiêu cực, bảo vệ mối quan hệ, và duy trì tình thần lạc quan. Kiềm chế cảm xúc và xem xét một cách bình tĩnh trước khi hành động có thể giúp chúng ta đưa ra quyết định tốt hơn và tìm cách giải quyết một tình huống một cách hiệu quả hơn.
Bài tập 4. Tìm hiểu cách điều chỉnh cảm xúc của bản thân
Kể lại một lần em nảy sinh cảm xúc tiêu cực và cách em đã làm để điều chỉnh cảm xúc của mình theo hướng tích cực.
Xác định cách điều chỉnh cảm xúc theo hướng tích cực.
Trả lời:
Một lần em nảy sinh cảm xúc tiêu cực là khi em bị điểm kém trong một bài kiểm tra quan trọng. Cảm xúc thất vọng và tự ti đã xuất hiện. Cách em đã làm để điều chỉnh cảm xúc của mình là:
Em đã thừa nhận và chấp nhận cảm xúc thất bại của mình thay vì né tránh nó.
Em đã xem xét khả năng học tập của mình và đặt ra kế hoạch để cải thiện nó.
Em đã tìm kiếm sự hỗ trợ từ thầy cô hoặc bạn bè để hiểu rõ hơn về những khía cạnh em gặp khó khăn.
Em đã dành thời gian cho các hoạt động giúp giảm căng thẳng như thiền, tập thể dục, hoặc viết nhật ký.
Bài tập 5. Luyện tập điều chỉnh cảm xúc của bản thân
Hãy chia sẻ cách em sẽ làm để điều chỉnh cảm xúc của bản thân trong các tình huống sau:
Tình huống 1. Bạn phê bình gay gắt khi em không hoàn thành nhiệm vụ của nhóm giao.
Tình huống 2. Sau giờ học, vì mải cùng các bạn chuẩn bị cho buổi thuyết trình của nhóm vào tuần sau nên em về muộn mà quên báo với gia đình. Bố chưa biết lý do nên đã mắng em mải chơi không về nhà đúng giờ.
Tình huống 3. Khi học nhóm cùng các bạn, một số nội dung em chưa hiểu nên hỏi lại nhiều lần. Một số bạn chê em học kém làm em rất xấu hổ.
Tình huống 4. Em và bạn đã hẹn cùng nhau đi hiệu sách vào chiều nay. Em chờ mãi mà không thấy bạn đến, cũng không nhận được lời nhắn là sẽ đến muộn. Em rất giận và bực bội.
Tình huống 5. Bố / mẹ lỡ quên dịp kỷ niệm quan trọng của em.
Trả lời:
Tình huống 1: Lắng nghe và suy ngẫm về lời phê bình, không phản ứng tức thì. Rồi sau đó, xem xét nhiệm vụ của mình, tìm hiểu lý do tại sao không hoàn thành và đề xuất giải pháp để hoàn thành tốt hơn.
Tình huống 2: Lắng nghe bố, hiểu lý do tại sao bố mắng. Sau đó, giải thích sự việc thực tế đã xảy ra và đưa ra lời xin lỗi. Hứa sẽ chăm chỉ và thúc đẩy bản thân hoàn thiện.
Tình huống 3: Không để bản thân bị cảm thấy bị tổn thương quá nhiều. Tự nhắc nhở bản thân rằng học hỏi là một quá trình. Học thầy không tày học bạn, học cùng bạn để cải thiện kiến thức.
Tình huống 4: Liên hệ với bạn để biết lý do vì sao bạn đến muộn. Thông cảm cho bạn nếu lý do bạn đưa ra là chính đáng. Khuyên nhủ bạn lần sau nên đến đúng giờ, nếu đến muộn thì nên gọi điện báo trước.
Tình huống 5: Thông cảm cho bố mẹ vì bố mẹ có nhiều việc quan trọng hơn cần phải quan tâm. Chúng ta có thể nhắc bố mẹ về ngày kỷ niệm của mình.
Bình luận